ایمنی شیمیایی، ضرورتی اجتنابناپذیر
به مناسبت هفته پیشگیری از مسمومیتها، مدیر آزمایشگاههای معاونت غذا و دارو در گفتوگو با روابط عمومی این معاونت، بر اهمیت رعایت نکات ایمنی در برخورد با مواد شیمیایی تأکید کرد.
سید احمد حیدریه با اشاره به نقش پررنگ مواد شیمیایی در زندگی امروزی افزود: زندگی در قرن حاضر به گونهای پیش میرود که مواد شیمیایی بخش جداییناپذیر فعالیتهای روزمره ما شدهاند. چه در محیطهای آزمایشگاهی و چه در مشاغل غیرآزمایشگاهی، افراد به نوعی با این مواد در تماس هستند. به طور کلی، مواد شیمیایی که میتوانند موجب بروز مسمومیت شوند، به دو دستهی اصلی تقسیم میشوند: مواد شیمیایی آزمایشگاهی و مواد شیمیایی خانگی (که اغلب برای نظافت استفاده میشوند). در هر دو حالت، استفاده نادرست از این مواد ممکن است منجر به مسمومیتهای خطرناک و حتی مرگبار شود.
مدیر آزمایشگاه ها معاونت غذا و دارو در ادامه با اشاره به نقش آموزش در پیشگیری از مسمومیتها و فعالیتهای آموزشی معاونت غذا و دارو در این زمینه، اظهار داشت: کارکنان باید پیش از ورود به محیطهای آزمایشگاهی و استفاده از مواد شیمیایی، اصول ایمنی را بهدقت مطالعه و رعایت کنند. از جمله این موارد میتوان به استفاده از دستکش، عینک، ماسک، لباس و کلاه ایمنی، برچسبگذاری دقیق مواد، مطالعه برگههای ایمنی مواد شیمیایی (MSDS)، رعایت اصول کار با مواد خاص و استفاده از محلولهای خطرناک زیر هودهای استاندارد اشاره کرد.
وی همچنین با اشاره به آمار بالای مسمومیتهای خانگی ناشی از مواد شیمیایی گفت: اگرچه مواد شیمیایی مورد استفاده در منازل (نظیر پاککنندهها و ضدعفونیکنندهها) معمولاً خطر کمتری نسبت به مواد آزمایشگاهی دارند، اما در صورت استفاده نادرست، میتوانند آسیبهای جبرانناپذیری ایجاد کنند. رعایت اصول ایمنی در استفاده از این مواد امری ضروری است و با رعایت آنها میتوان خطرات احتمالی را به حداقل رساند.
از جمله نکات کلیدی در پیشگیری از مسمومیتهای خانگی عبارتند از:
- نگهداری تمام مواد شیمیایی (شویندهها، ضدعفونیکنندهها، سموم، سوختها و ...) در مکانهایی دور از دسترس کودکان و نوجوانان.
- استفاده از قفسههای قفلدار یا جعبههایی در ارتفاع مناسب.
- تهویه مناسب هنگام استفاده از مواد شیمیایی (با باز کردن پنجرهها یا استفاده از تهویه مکانیکی).
- خودداری از نگهداری مواد شیمیایی در ظروف غذایی.
- حفظ برچسبهای اصلی روی ظروف.
- آموزش به کودکان درباره خطرات مواد ناشناخته یا دارای بوی تند.
- پاکسازی فوری محل در صورت ریختن مواد شیمیایی.
- پرهیز از ترکیب مواد شیمیایی مختلف (مانند سفیدکننده با سرکه یا آمونیاک) به دلیل تولید گازهای سمی.